خانه / مقالات / دنیای ترکان / حقوق زبانی و فرهنگی ملل و اقوام در ایران

حقوق زبانی و فرهنگی ملل و اقوام در ایران

در مورد حقوق زبانی و فرهنگی ساکنین کشوری که دارای ملل و اقوام با زبان‌ها و فرهنگ‌های متنوع است باید گفت بومی و یا مهاجر بودن زبانی در منطقه‌ای، تأثیری در کم و زیادی حقوق زبانی، و بهره‌مندی یا بی‌بهره شدن گویشوران آن زبان از حق تحصیل به زبان مادری و دیگر حقوق انسانی در آن منطقه ندارد و اساس حق و حقوق بشر بر محوریت وجودی انسان‌ها استوار است.

ترکان امروزی ایران، بخصوص ترکان منطقه‌ی آذربایجان، چه ترکان بومی بازمانده از زمان سومریان ۷۰۰۰ ساله باشند چه مهاجرانی که در قالب امپراتوران و سلاطین فاتح ترک از آسیای میانه و از هزار سال پیش به این منطقه آمده‌اند، امروز در ایران به نسبت جمعیت فعلی خود که کمتر از فارس‌ها نیست، در تمام زمینه‌های اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و … از جمله تحصیل به زبان ترکی از اول ابتدایی تا پایان دانشگاه حقوق برابر با فارسیان دارند.

ضمناً ترکی بودن زبان ترک‌ها در ایران و بخصوص آذربایجان از دو حال خارج نیست:

۱. اين زبان از ۷۰۰۰ سال پيش و از زمان سومريان كه بنيانگذاران اولين تمدن بشری هستند، به مردم ترک ايران به ارث رسيده است که اسناد زيادی نیز در اين مورد موجود می‌باشد و ترکانی هم که سال‌های ۷۰۰ قبل از میلاد، ۴۰۰ بعد از میلاد و بعد از اسلام و در ترکیب امپراتوران غزنوی، سلجوقی، خوارزمشاهی و … به اين سرزمين آمده‌اند به همزبانان قبلی خود پيوسته و زبان ترکی کنونی را پديد آورده‌اند.

۲. اين زبان، زبان ترکانی است که بعداً و به قول احمد کسروی و کسرويست‌ها از زمان غزنوی‌ها، سلجوقی‌ها، خوارزمشاهی‌ها و … با جمعيت انبوه به آذربایجان، ایران و ترکیه آمده و اکثريت مطلق جمعيت این مناطق را تشکيل داده‌اند و اگر اقلیت غیر ترکی هم در میان‌شان بوده با اکثریت بودن ترکان و ازدواج‌های متقابل در طول سالیان دراز و چند قرن گذشته، این اقلیت‌ها بدون زور و اجبار و به اقتضای زمان و مکان در میان ترکان جذب شده‌اند.

در هر دو حال اينها ترکانی هستند كه بعد از حاكميت اسلام به مدت هزار سال مستمر از چين تا قلب اروپا را با تدبير، كاردانی و سياستمداری خردمندانه زير حاكميت و اداره‌ی خود داشتند و آذری‌های ترک‌شده نيستند.

چه اگر آذری‌های آقای كسروی در آذربايجان اكثريت می‌بودند و تركان مهاجر در اقليت، بايد مهاجرين ترک در داخل بوميان به اصطلاح آذری مستحيل می‌شدند و زبان مردم كنونی آذربايجان هم زبان آذری مورد ادعای آقای كسروی می‌شد نه زبان ترکی.

چرا که بنا به گواهی تاریخ، امپراتوران و سلاطین ترک در زمان حاکمیت هزار ساله‌ی خود بر مناطق وسیعی از آسیا، اروپا و آفریقا، و بویژه ایران، نه تنها هیچ تشبثی جهت تحمیل زبان ترکی خود به مردم غیر هم‌زبان نکردند بلکه بر عکس در رونق زبان فارسی در ایران و هند و دیگر مناطق تحت امپراتوری خود نقشی اساسی داشتند و آنچه فارس‌ها به عنوان میراث ادبی زبان فارسی چند قرن گذشته به آن افتخار می‌کنند، همه در زمان امپراتوری هزار ساله‌ی ترکان آفریده شده است نه در زمان حاکمیت هخامنشیان یا ساسانیان به اصطلاح هم‌زبان آنها.

از طرفی، از مریدان تئوری احمد کسروی و طرفداران زبان «آذری» باید پرسید: اگر ترکان امروز به اصطلاح آذری‌هایی باشند که زبان‌شان ترکی شده است، پس ترکانی که بنا به اذعان کسروی در ترکیب حکومت‌های مقتدر سلجوقی و دیگر امپراتوران ترک و بنا به نظریه‌ی کسروی «به انبوهی از آسیای میانه به آذربایجان و آناتولی آمده و در آن پیرامونیان ساکن شدند» کجا رفته‌اند؟ آیا آنها آب شدند رفتند زیر زمین و فقط آذری‌های ترک شده‌شان باقی ماندند؟!

در طول تاریخ چندین هزار ساله‌ی بشر، مهاجرت‌های بیشماری بر اثر اتفاقات مختلف از جمله پیدا کردن سرزمین‌های مناسب برای زندگی، فتوحات فاتحان جنگ‌ها، کشف قاره‌های جدید و دیگر عوامل در دنیا صورت گرفته است که نشان می‌دهد انسان‌ها موجودات مهاجرت‌پذیر هستند و زندگی خود را با شرایط موجود و مکانی که در آن ساکن هستند با داشتن زبان، فرهنگ، آداب، رسوم، اعتقادات و افسانه‌های خود تنظیم می‌کنند و تقریباً هیچ قوم و ملّتی در دنیا نمی‌تواند ادعای بومی بودن در سرزمینی بکند و اگر هم چنین ادعایی داشته باشد، نمی‌تواند به بهانه‌ی آن ادعای حقوق بیشتری داشته باشد.

حسن راشدی
۲۳ شهریور ۱۳۹۷
(با تنظیم مجدد)

این مطلب را شیر کنید

Check Also

هدف پان ایرانیستها از « آذری» نامیدن ترکان آذربایجان ؟/ حسن راشدی

ترکان ایران با توجه به کثرت جمعیتشان در ایران که نفوسشان حداقل به اندازه فارسهاست …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *