خانه / ایران / 22 فروردین سالرزو مرگ بولودقاراچورلو سهند

22 فروردین سالرزو مرگ بولودقاراچورلو سهند

بولود قاراچورلو(سهند) پرآوازه آذربایجان جنوبی که با آثار زیبای خود، مرزها را درنوردید و در جمهوری آذربایجان و ترکیه در میان ادب دوستان به شهرت دست یافت.

بولود قاراچورلو در بهار سال ۱۳۰۵(هجری شمسی) در یک روز ابری و بارانی در شهر مراغه به دنیا آمد و به همین دلیل پدرش اسم او را “بولود” به معنی “ابر” نامید. بولود تحصیلات ابتدائی و متوسطه را درمراغه و و تبریز به پایان رساند و در سن ۱۷ سالگی با تخلص “رازی” به سرودن شعر پرداخت ولی مدتی بعد تخلص خودرا به “سهند” تغیرداد.

وی در همان جوانی وارد “مجلس شعرا” که در آن موقع (حکومت ملی آذربایجان به رهبری سید جعفرپیشه وری بزرگ) در تبریز تأسیس شده بود، گردید.در سال ۱۳۲۵ به دنبال یورش وحشیانه مزدورانه پهلوی به آذربایجان وپس از قتل و عام مردم بیگناه آذربایجان جنوبی، مجلس شعرا تعطیل گردید و بولود نیز به همراه بسیاری از شعرا و نویسندگان ترک آذربایجانی زندانی و سپس به تهران تبعید گردید.

بولود قاراچورلو در تهران به عنوان یک کارگرساده وارد کارخانه بافندگی شد و پس از سالها کار و زحمت موفق به تأسیس کارخانه بافندگی شد و تا پایان عمر دراین شغل به اشتغال پرداخت.

بولود قاراچورلو(سهند) علیرغم کارو تجارت، هرگز از شعر،ادبیات و مردم خود فاصله نگرفت و با اشعار خود تلاش نمود تا ضمن دادن آگاهی ملی به مردم آذربایجان، آداب و رسوم فراموش شده را بار دیگر احیا سازد.وی کتاب دده قورقود و داستانهای اوغوز را به عنوان موضوع اصلی اشعار خود انتخاب کرد و با به نظم درآوردن این داستانها، شاهکارخود “سازیمین سؤزؤ” (یعنی سخن ساز من) را آفرید.

داستانهای دده قورقود در ترکیه از سوی” بصری قوجول” و” نیازی گنچ عثمان” به نظم در آمده بود ولی به زبان ترکی آذربایجانی تنها از سوی بولود سروده شده است.بولود قاراچورلو(سهند)، شش داستان از کتاب دده قورقود را در دو جلد آماده نمود ولی برای انتشار آن با مشکلات فراوانی ربرو شد چرا که در سال ۱۳۴۲ سیاست انکار فرهنگ،زبان، هویتی ترک از سوی رژیم پهلوی شدت یافته و چاپ و نشر کتاب به زبان ترکی ممنوع گردید.

درجلد اول کتاب سازیمین سؤزؤ، داستانهای دلی دومرول، بوغاچ و قانتورالئ و در جلد دوم نیز داستانهای قاراجئق چوبان و غارت خانه قازان خان، بکیل اوغلو امره و تپه گؤز به نظم در آمده است.سهند همچنین شش داستان دیگر را نیز در در مجموعه ای با عنوان “قارداش آندئ” (سوگند برادر) گردهم آورد ولی درگذشت نابهنگامش مانع از انتشار آن گردید.

این شاعر در آثار خود کوشیده است تا خاطرات اجداد و نیاکان، زندگی و معیشت آنان، قهرمانی، صداقت، محبت و مردانگی را به زبان امروزی به نسل جدید منتقل ساخته و شعورملی را در میان خوانندگانش بیدار نماید.

زبان، کلمات و آهنگ استفاده شده در اشعار سهند بسیار دلنشین و در عین حال حماسی میباشد.با توجه به غنای لغوی، موضوع و سبک حماسی آن میتوان “سازیمین سؤزؤ” را شاهنامه و یا مردم نامه زبان ترکی آذربایجانی دانست.

این اثر در وزن هجایی و یا سیلاسیک بوده و از ۶۴۶۰ مصرع تشکیل یافته است.سازیمین سؤزؤ که در جغرافیای ایران با مقدمه دکتر محمد علی فرزانه به چاپ رسیده بود در سال ۱۹۸۰ در آنکارا از سوی پرفسور دکتر دورسون یئلدرئم با الفبای لاتین آماده چاپ شده و از طرف وزارت فرهنگ ترکیه منتشر گردید. این اثر همچنین در سال ۱۹۸۳ در باکو با الفبای سیرلیک به چاپ رسیده است.

بولود قاراچورلو(سهند) علاوه بر سازیمین سؤزؤ اشعار دیگری نیز سروده است که از آن جمله میتوان به فرهاد، آراز، مجموعه ارمغان و نامه به شهریار اشاره نمود.

بولود قاراچورلو(سهند) شاعربزرگ و نامدار ترک آذربایجانی درسال ۱۳۵۸ در سن ۵۳ سالگی دارفانی را وداع گفت ولی یاد او درمیان ملت ادب دوست آذربایجان جنوبی جاودان است.

بخشی از شعر”نژاد برتر” ازبولود قاراچورلو(سهند):

من دئمیرم اؤستؤن نژاددانام، من دئمیرم اللریم اللردن باشدئر

منیم مسلکیمده،منیم یولومدا میللتلر حامئسئ دوستدور قارداشدئر

چاپماق ایسته میرم من هئچ میللتین، نه دیلین، نه یئرین نه امه گین

تحقیر اتمئیرم، هده ده له میرم گچمیشین، ایندیسین یا گئله جلیین

آنجاق بیر سؤزؤم وار، منده ایناسانام، دیلیم وار، خالقئم وار

یوردوم یووام وار،چئخمامئشام گؤبه لئک کیمی، آدامام حاققئم وار

ائلیم اوبام وار …

0
0
این مطلب را شیر کنید

Check Also

اولین گردهمایی تورکان خراسان با حضور شعرا و نویسندگان

اولین گردهمایی تورکان خراسان با حضور شعرا و نویسندگان برجسته، در شهر نیشابور صورت گرفت. …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

9 + 1 =