نسیمی؛ شاعر صوفیِ تورک | سایت خبری تحلیلی بایداق
خانه / ایران / نسیمی؛ شاعر صوفیِ تورک

نسیمی؛ شاعر صوفیِ تورک

سید علی عمادالدین نسیمی متخلص به نسیمی شاعر و متفکّر حروفیه در قرن هشتم هجری بود. از شاعران صوفیِ بزرگِ تورکی در اواخر ۱۴ و ۱۵ام میلادی به‌شمار می‌آید. دو دیوان، یکی به تورکی و دیگری به فارسی به نظم درآورد و قصائدی عربی نیز سرود.

قدیمی‌ترین سندی که در باب مزار نسیمی به دست ما رسیده است، سیاحتنامهٔ اولیا چلبی است. او در فصل توصیف شهر حلب از «تکیهٔ شیخ نسیمی» سخن می‌راند و می‌گوید: «مردم روایت کنند که نسیمی پس از کنده شدن پوست از تنش به این مکان آمد و قرآن تلاوت کرد و غیبش زد!» مزار نسیمی اکنون در شهر حلب سوریه در محلهٔ فرفراه در مقابل حمام سلطان است.

دیوان نسیمی حاوی قالب‌های متنوع شعری از قبیل غزل، قصیده، رباعی اکثراً به زبان تورکی آزربایجانی است. به علت تأثیری که طریقت حروفی به دیگر عقاید عرفانی داشته، بسیاری از شعرهای بکتاشی و علوی به نسیمی نسبت داده شده‌است. نسیمی یک دیوان به زبان تورکی آزربایجانی،دیوانی به زبان فارسی و اشعاری به زبان عربی نیز داشته‌است. عمادالدین نسیمی یکی از بزرگترین شاعران عرفانی زبان‌های تورکی‌تبار از اواخر قرن ۱۴ میلادی تا اوایل قرن ۱۵ میلادی به شمار می‌رود. و یکی از برجسته‌ترین استادان دیوان در تاریخ ادبی تورکی محسوب می‌شود.

سازمان بین‌الملی یونسکو به خاطر کوشش‌های وی در اشعار انسانی و صلح جهانی در سال ۱۹۷۳ این سال را سال نسیمی اعلام کرد.

دیوان اشعار ترکی

مولف: سید عماد الدین نسیمی
مقدمه و تصحیح: دکتر حسین محمدزاده صدیق

نمونه‌ای شعر:
منده سیغار ایکی جهان من بو جهانه سیغمازام
گوهر لامکان منم کون و مکانه سیغمازام

هر چند دو جهان در وجود من گنجیده، من در این دنیا جای نمگیرم
من گوهر لامکان هستم که به کائنات و مکانها نمی‌گنجم

بیت بالا نمونه بارزی از سبک عرفانی نسیمی و عقاید حروفیه‌است. در این بیت شاعر به دنیای مادی و متقابل آن یعنی جهان معنوی اشاره می‌کند و اینکه انسان حاصل از اتحاد این دو جهان است. بنابر این انسان از لحاظ روحانی از همان عنصر روحانی پروردگار خویش مایه دارد. لغت لامکان در اصطلاح عرفاً معنی خدای را دارد. بنا به اعتقادات نسیمی هرچند انسان قادر به درک پروردگار نیست ولی بایستی در شناخت او کوشش نماید. او شناخت نسبی را از طریق خودشناسی ممکن می‌داند.

در سال ۱۴۱۷ میلادی و در شهر شام بر سر پایبندی به عقایدش زنده زنده پوست بدنش کنده شده و سپس بدن مبارک این شاعر و فیلسوف آزربایجان تکه‌تکه شده تا درس عبرتی برای شاگردان و همفکرانش شود.

0
0
این مطلب را شیر کنید

Check Also

بافت قومی استان کرمانشاه

بعد از استان تهران، می‌توان استان کرمانشاه را پر تنوع‌ترین استان ایران از لحاظ بافت …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

+ 22 = 28